Plaatje achtergrond website PVP.
Home Organisatie Cijfers Contact Medewerkers

Stichting PVP, vertrouwenspersonen in de zorg

 

27-11-08

Gek in de gevangenis

Verslag BONJO-symposium 'Gek in de gevangenis' beschikbaar. Steeds meer mensen belanden in longstay-afdelingen en tbs-klinieken. Is dat een goede ontwikkeling? Hoe lang gaat dat nog door? Welke visie schuilt daarachter?

Op 27 mei jl. organiseerde BONJO een themaconferentie met een bijzonder programma: zorg in de forensische wereld. In het verslag wordt een impressie gegeven van deze middag.

Knelpunten

Dr. Jacqueline Hochstenbach, hoofd behandelzaken en hoofd kenniscentrum van de Oostvaarderskliniek te Almere: “De huidige strafrechtspraktijk in Nederland doet geen recht aan de meest kwetsbare psychiatrische patiënten die het contact met de alledaagse realiteit verloren hebben. Door betere en vroegere signalering, preventie en adequate behandeling zou veel leed voorkomen kunnen worden.” Zij hekelt de tendentieuze mediaberichtgeving die zich vooral concentreert op incidenten. Verder bestrijdt zij het idee dat er steeds meer mensen in longstay en tbs belanden. In 2007 was er volgens haar juist sprake van een afname.

Kwalijk

Jurist en psychiater mr. drs. Rembrandt Zuijderhoudt stelt dat bij de totstandkoming van de longstay verzekerd werd dat deze bedoeld was voor maximaal twintig personen. Dat zijn er ruim 260 geworden. Of het bestaan van longstay-voorzieningen ongewenst is hangt af van hoe je er naar kijkt. Mensen worden op een nette manier behandeld en de rechtspraak is meestal gedegen en goed. Daar staat tegenover dat de longstay niet is wat de rechter voor ogen had bij het opleggen van de straf: namelijk straf en tbs. Vanuit dat oogpunt gezien is de longstay kwalijk, omdat iemand in theorie tot in het oneindige in longstay kan zitten.

Onschuldig

Drs. Bart van Dekken, directeur Interfocus Consultancy, psycholoog en orthopedagoog, is voorstander van een humane rechtsbejegening. Bij een aantal patiënten in de longstay is de kans op recidive groot. Als iemand vanuit tbs of longstay recidiveert, is het voor de politiek erg makkelijk om te scoren. De wetgeving is daarom op een aantal punten al aangepast. Bij de aanpassingen lijkt het erop dat repressie een doel op zich is geworden: liever tien onschuldig vast dan één schuldige op vrije voeten.

Opbergen

Mira de Vries, voorzitter MeTZelf, Vereniging voor Medische en Therapeutische Zelfbeschikking: “De forensische psychiatrie dient om mensen op te bergen, twijfels van de rechter te verhullen en gaten in ons rechtssysteem te vullen.” Met het opleggen van tbs door de rechter geeft hij het recht uit handen. Bij tbs staat het immers niet vast wanneer iemand op vrije voeten komt. Dit gebeurt met de overtuiging dat het in het belang van de dader is, want deze krijgt tijdens de tbs hulp aangeboden. De aangeboden hulp moet echter wel adequaat zijn en dat is bij tbs niet het geval.
Psychiatrie is geen wetenschap want de ziel –de psyche– is niet te meten. Bij wangedrag zijn er te veel variabelen zodat er geen vergelijkingen getrokken kunnen worden. Geneeskunde is de kunst om te genezen. Psychiaters kunnen niet genezen. Zij spreken zelf van het managen (beheersen) van de kwaal. Patiënten in de psychiatrie worden eerder slechter dan beter van de behandeling.

Keiharde beeldvorming

Toon Walravens, zorgconsulent ggzE in Eindhoven, ervaringsdeskundige begeleider, is positiever over de psychiatrie. Hij heeft door zijn behandeling meer zelfinzicht gekregen en is ervan overtuigd dat hij hier niet had gezeten als hij niet behandeld was. Hij vindt echter ook dat er nog veel verbeterd kan worden. Tijdens de behandeling word je bijvoorbeeld niet voldoende voorbereid op terugkeer in de maatschappij. Na detentie heb je geen woning, geen werk of dagbesteding. Bovendien is iemand die vrijkomt niet voorbereid op de keiharde beeldvorming die er in de maatschappij heerst over tbs-patiënten. Het budget voor de nazorg wordt nu verdeeld onder meerdere zogenaamde casemanagers. Dit zou beter gecentraliseerd kunnen worden.
Om de psychische zorg in de gevangenissen en de behandeling in en na detentie te verbeteren geeft de heer Walravens voorlichting aan PIW’ers, scholen en diverse gemeentelijke instanties.

Lees verder

Lees het volledige verslag van het symposium op www.bonjo.nl of download het artikel.