|
Stichting PVP, vertrouwenspersonen in de zorg
Standpunt Stichting PVP
Zelfbinding tot dwangtoepassing
15-05-08
Met ingang van 1 januari 2008 is de
zelfbindingsregeling van de Wet Bopz van kracht. In de PVP-krant
beschrijft Nannie Flim, directeur/bestuurder, het standpunt van de
Stichting PVP.
Cliëntenbeweging
De regeling is mede een gevolg van de inzet
van de cliëntenbeweging als vervolg op initiatieven als de
crisiskaarten. De Stichting PVP juicht die betrokkenheid van de
cliëntenbeweging toe. Zij hoopt dat ook in toekomstige
wetgevingstrajecten op het gebeid van patiëntenrechten de stem
van de cliënten een duidelijk gewicht krijgt.
Rechtsbescherming
De regeling is zwaar opgetuigd. Zo zijn er
bijvoorbeeld drie psychiaters nodig en tevens het oordeel van de
rechter. Vanuit het oogpunt van de rechtsbescherming van de
individuele cliënt is dit te begrijpen en positief te waarderen.
In de praktijk zal echter moeten blijken of de regeling daardoor
ook voldoende werkbaar is.
De patiëntenvertrouwenspersoon
Voor de pvp betekent de regeling dat er een
nieuw facet aan het werk wordt toegevoegd. Vertrouwenspersonen
gaan patiënten, op hun verzoek, bijstaan in het opstellen van
zelfbindingsverklaringen, waardoor op termijn dwang eerder
mogelijk zal zijn. Vervolgens heeft de patiënt, als de dwang
eenmaal daar is, ook weer recht op bijstand van de pvp en de pvp
zal de patiënt weer bijstaan in zijn eventuele, dan actuele,
verzet tegen de toegepaste dwang.
Standpunt Stichting PVP
De Stichting PVP is terughoudend geweest in
haar oordeel over de nieuwe regeling. Het ligt immers niet op de
weg van de Stichting PVP te pleiten voor een wetswijziging die een
uitbreiding van de mogelijkheden van dwangtoepassing inhoudt. De
stichting heeft begrip voor het argument dat zelfbinding een vorm
van zelfbeschikking is, maar wil toch pleiten voor uiterste
terughoudendheid in de toepassing van dwang omdat uit haar
ervaring blijkt dat patiënten de toepassing van dwang als een
uiterst ingrijpende gebeurtenis ervaren. Een principieel standpunt
vóór of tegen de regeling blijft ook nu achterwege. Wel zal ons
inziens moeten blijven gelden dat toepassing van dwang zo veel
mogelijk moet worden vermeden.
Rol van de pvp
De pvp kan de patiënt helpen bij de
beslissing al of niet tot zelfbinding over te gaan. Hij kan de
patiënt voorlichting geven over de gevolgen van zelfbinding en
wellicht ook meedenken over de inhoud van de
zelfbindingsverklaring. De pvp kan tevens worden benaderd over een
eventuele wijziging of intrekking van de zelfbindingsverklaring.
Als de patiënt is opgenomen met een zelfbindingsmachtiging, kan
hij ook weer terecht bij de pvp voor ondersteuning om daartegen of
tegen de dwang in verweer te gaan. Mochten er problemen ontstaan
door deze dubbele rol van de pvp - eerst in het traject om de
zelfbinding te krijgen, dan om ertegen te ageren - dan is een
denkbare oplossing dat een andere pvp op dat moment de
ondersteuning van de patiënt overneemt.
Verzamelen relevante informatie
Door de positie van de vertrouwenspersoon in
de regeling is de pvp in staat om van heel nabij de toepassing van
de zelfbindingsregeling te volgen. Ervaringen hiermee zal de
stichting in de loop van 2008 bundelen, beschikbaar stellen voor
relevante partijen en hiervan verslag doen in haar jaarverslag van
2008.
Nannie Flim
Directeur/bestuurder Stichting PVP
|